تیکها حرکات یا صداهای ناگهانی، سریع و تکراری هستند که فرد کنترل کمی بر آنها دارد. سندرم توره (Tourette Syndrome) نوعی اختلال عصبی است که شامل تیکهای حرکتی و صوتی میشود و معمولاً در دوران کودکی یا نوجوانی شروع میشود. این اختلال میتواند بر زندگی اجتماعی، تحصیلی و روانی فرد تأثیر بگذارد، اما با تشخیص زودهنگام و درمانهای مناسب میتوان اثرات آن را کاهش داد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید.
چرا تیک و سندرم توره اهمیت دارد؟
۱. تأثیر بر اعتمادبهنفس و عزتنفس: تیکها ممکن است باعث خجالت یا تحقیر در جمع شوند.
۲. مشکلات تحصیلی و اجتماعی: اختلال در تمرکز و تعامل با همسالان میتواند باعث محدودیت در فعالیتهای مدرسه و گروهی شود.
۳. مشکلات روانی همراه: اضطراب، افسردگی و مشکلات رفتاری در افراد مبتلا به سندرم توره شایع است.
راههایی برای مدیریت تیک و سندرم توره
۱. آموزش شناختی-رفتاری: CBT میتواند به کاهش شدت تیکها و مدیریت اضطراب مرتبط کمک کند.
۲. تمرین آرامسازی و تنفس عمیق: تکنیکهای آرامسازی به کاهش شدت و تکرار تیکها کمک میکنند.
۳. حمایت خانواده و مدرسه: ایجاد محیط امن و حمایتگر اعتمادبهنفس کودک را افزایش میدهد.
۴. تمرکز بر نقاط قوت: تشویق به فعالیتهایی که مهارتها و استعدادهای کودک را نشان میدهند، اثرات منفی روانی تیکها را کاهش میدهد.
۵. درمان دارویی در صورت نیاز: متخصصان گاهی داروهایی را برای کاهش شدت تیکها تجویز میکنند.
۶. آموزش همسالان و جامعه: آگاهیبخشی درباره سندرم توره باعث کاهش قضاوت و طرد اجتماعی میشود.
معرفی کتاب برای آشنایی بیشتر با تیک و سندرم توره
سندرم توره و مدیریت تیکها نوشتهی ریچارد اچ. فایرستون، ترجمهی سارا یوسفی
کتابی علمی که تیکها و سندرم توره را توضیح میدهد و روشهای مدیریت آنها را با تمرینهای کاربردی ارائه میکند.
راهنمای والدین برای کودکان با تیک و سندرم توره نوشتهی نانسی س. کوپر، ترجمهی پروانه محمدی
اثر کاربردی که والدین را در شناسایی تیکها و حمایت از کودک در مدرسه و خانه راهنمایی میکند.
تیکها و کودکان: شناخت و درمان نوشتهی کیت کمپبل، ترجمهی نسرین میرشاهی
کتابی عملی برای والدین و مربیان که شامل تکنیکهای آرامسازی، تمرین مهارتهای اجتماعی و مدیریت اضطراب است.
توصیههای متخصصان
ریچارد اچ. فایرستون میگوید: «آموزش شناختی-رفتاری و تمرین تکنیکهای آرامسازی، کلید کاهش شدت تیکها و بهبود کیفیت زندگی است.»
نانسی س. کوپر تأکید میکند: «حمایت خانواده و مدرسه و آگاهی همسالان، اعتمادبهنفس کودک را افزایش داده و اثرات منفی اجتماعی تیکها را کاهش میدهد.»
انجمن روانشناسی آمریکا (APA) توصیه میکند ترکیب CBT، محیط حمایتی و آموزش مهارتهای اجتماعی، بهترین روش برای مدیریت سندرم توره است.
ماه خاتونی عزیز، تیک و سندرم توره میتواند زندگی کودک را محدود کند، اما با تشخیص زودهنگام، حمایت خانواده و مدرسه، آموزش مهارتهای اجتماعی و تکنیکهای آرامسازی، اثرات آن کاهش یافته و کودک میتواند زندگی روزمرهای سالم و موفق داشته باشد.
نویسنده: فاطمه اکبرزاده
